Lâm Đồng: Chăm sóc sức khỏe phụ nữ, trẻ em - Hướng tới mục tiêu Thiên niên kỷ của Liên Hợp quốc 

Tỷ lệ phụ nữ được quản lý thai đạt trên 96%, tỷ lệ các cặp vợ chồng áp dụng các biện pháp tránh thai hiện đại tăng từ 73,2% năm 2011 lên 75,3%; tỷ suất tử vong bà mẹ liên quan đến thai sản ở giảm từ 68 trên 100.000 trẻ đẻ sống năm 2011 xuống còn 50,4 vào năm 2015. Duy trì mức giảm sinh hợp lý từ 0,4%o - 0,6%o (2011 - 2015), đến năm 2015 mức giảm sinh đạt 0,45%o; Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên giảm từ 14,5%o năm 2011 xuống còn 12,3%o năm 2015; tỷ lệ sinh con thứ 3 giảm từ 17,9% năm 2011 còn 13,9% năm 2015.  T ỷ lệ tiêm chủng đầy đủ cho trẻ đạt > 95% được d uy trì trong nhiều năm liền, riêng năm 2015 đạt 97,8%. Tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi giảm từ 16,1% năm 2011 xuống còn 14,0% ….

Những con số trên đã cho thấy công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em nói riêng tại tỉnh Lâm Đồng đã đạt được những kết quả quan trọng, đạt và vượt các chỉ tiêu chuyên môn của Bộ Y tế giao hàng năm, cơ bản đạt các mục tiêu thiên niên kỷ đến năm 2015

Để đạt được các kết quả trên, công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân nói chung, chăm sóc sức khỏe cho phụ nữ và trẻ em nói riêng được sự quan tâm lãnh chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh Lâm Đồng; các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương và sự phối kết hợp của các ban ngành, đoàn thể. Trong đó, ngành y tế là lực lượng nòng cốt, phụ nữ là lực lượng đông đảo và có vai trò quan trọng trong việc tham gia chăm sóc sức khoẻ tại cộng đồng và đặc biệt là tham gia chăm sóc sức khoẻ bà mẹ và trẻ em.

Thực hiện quy chế phối hợp, công tác Dân số - KHHGĐ luôn được các cấp Hội quan tâm, được xây dựng kế hoạch chi tiết và tổ chức triển khai bằng nhiều hoạt động phong phú, đa dạng và hấp dẫn như: Hội phụ nữ với phong trào “Phụ nữ không sinh con thứ 3 cộng với giúp nhau làm kinh tế gia đình”, “ Tổ phụ nữ không sinh con thứ 3”… Hội Liên hiệp phụ nữ các huyện, thành phố đã phối hợp với ngành Y tế và Trung tâm Dân số ở địa phương tổ chức tuyên truyền, phổ biến các chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước về Dân số/KHHGĐ, thu hút đông đảo cán bộ và hội viên phụ nữ tham gia. Thông qua đó, từng bước nâng cao chất lượng dân số, bảo đảm quy mô và cơ cấu dân số hợp lý; tạo được sự chuyển biến rõ rệt về nhận thức của phụ nữ trong chăm sóc sức khỏe sinh sản; đảm bảo quyền sinh con và lựa chọn các biện pháp tránh thai mà phụ nữ chấp nhận. Đặc biệt là sự tham gia nhiệt tình trong việc tuyên truyền vận động của cán bộ, hội viên tại cơ sở trong các đợt triển khai Chiến dịch tăng cường tuyên truyền vận động, hỗ trợ nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản - KHHGĐ tại các xã có mức sinh cao. Nhận thức về công tác bình đẳng giới và Dân số - KHHGĐ của người dân nói chung, đồng bào dân tộc thiều số nói riêng từng bước được nâng lên, vai trò của của người phụ nữ được tôn trọng và bình đẳng. Nhiều cặp vợ chồng đã có sự bình đẳng trong lựa chọn các biện pháp tránh thai phù hợp, kết hôn và sinh con phù hợp với lứa tuổi, …

Muốn chăm sóc sức khỏe bà mẹ tốt, trước hết là giúp họ làm mẹ an toàn. Các cơ sở y tế tuyến tỉnh, huyện luôn tăng cường chỉ đạo, kiểm tra giúp cơ sở thực hiện tốt việc khám thai, quản lý thai sản, thực hiện chăm sóc trước sinh, trong sinh và sau sinh theo tiêu chuẩn quốc gia. Hiện tại, trên toàn tỉnh có 100% trạm y tế phường, xã giám sát theo dõi chặt chẽ các bà mẹ mang thai có nguy cơ để được quản lý theo dõi thường xuyên, bản thân thai phụ và gia đình được tư vấn để chăm sóc đúng cách và chọn nơi sinh an toàn. Các cơ sở khám, chữa bệnh tuyến tỉnh, huyện ngày càng nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, giải quyết tốt hơn các cấp cứu sản khoa. Công tác giao ban hệ chăm sóc sức khỏe bà mẹ trẻ em được duy trì thường xuyên từ tuyến tỉnh, huyện, xã và mạng lưới cộng tác viên, từ đó kịp thời cập nhật tình hình thực hiện của cơ sở, địa phương, đồng thời chấn chỉnh các mặt tồn tại, hạn chế các tai biến sản khoa có thể xảy ra.

Mạng lưới tại cơ sở với khoảng 2.500 cộng tác viên dân số và 1.400 cộng tác viên dinh dưỡng, có nhiều người là cán bộ phụ nữ ở xã, các thôn, tổ dân phố. Họ được tập huấn, phổ biến các kiến thức cơ bản về công tác dân số - KHHGĐ, chăm sóc sức khỏe bà mẹ, công tác phòng chống duy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi (kỹ năng về cân đo, theo dõi biểu đồ tăng trưởng, thực hành dinh dưỡng…). Đây là lực lượng phối hợp quan trọng cùng với ngành Y tế, ngay tại cộng đồng, trực tiếp hướng dẫn người dân, các hộ gia đình trong chăm sóc sức khỏe ban đầu, chăm sóc sức khỏe cho phụ nữ và trẻ em. Họ luôn gần gũi, nắm bắt được nguyện vọng, mong muốn của các gia đình, ngay trên địa bàn và có kỹ năng chia sẻ thông tin, tuyên truyền, vận động để người dân tham gia công tác chăm sóc, bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng.

 Từ năm 2016 và những năm tiếp theo, thực hiện Quyết định số 5438/QĐ-BYT ngày 30/12/2014 của Bộ Y tế về Ban hành chương trình hành động của ngành Y tế triển khai thực hiện Nghị quyết số 05/NQ-CP ngày 13/01/2014 của Chính phủ về việc đẩy mạnh thực hiện các Mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ của Liên Hợp Quốc trong lĩnh vực Y tế. Lâm Đồng đưa ra các chỉ tiêu đạt được đến năm 2020 là:

- Tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi còn dưới 10%; đặc biệt quan tâm đến việc giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em tại các vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số hiện nay có tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng còn cao.

- Tỷ suất tử vong trẻ em dưới 5 tuổi còn dưới 16‰; 

- Tỷ suất tử vong bà mẹ/100.000 trẻ đẻ sống còn dưới 50.

Để đạt được các mục tiêu trên, không chỉ cần có các giải pháp chuyên môn của ngành y tế mà còn rất cần có sự quan tâm của cả hệ thống chính trị, của toàn xã hội, trong đó có vai trò đặc biệt quan trọng của người phụ nữ./.