TÀI LIỆU TUYÊN TRUYỀN VẬN ĐỘNG NÔNG DÂN TỈA THƯA, TỈA CÀNH TẠO TÁN, BÓN PHÂN ĐỢT I VÀ PHÒNG TRỪ SÂU BỆNH HẠI CÂY ĐIỀU NĂM 2017 

TÀI LIỆU TUYÊN TRUYỀN

VẬN ĐỘNG NÔNG DÂN TỈA THƯA, TỈA CÀNH TẠO TÁN,

BÓN PHÂN ĐỢT I VÀ PHÒNG TRỪ SÂU BỆNH HẠI CÂY ĐIỀU NĂM 2017

Năm 2017, do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, trên địa bàn huyện Đạ Huoai xuất hiện những đợt mưa trái mùa kéo dài, tạo điều kiện thuận lợi cho bọ xít muỗi, bệnh thán thư, bệnh xì mủ khô cành phát triển và gây hại mạnh trên cây điều, làm thất thu mùa điều năm 2016. Tuy nhiên, một số hộ thực hiện tốt kỹ thuật tỉa thưa, tỉa cành tạo tán, bón phân, và đặc biệt đã sáng tạo trong việc phun thuốc trừ BXM, bệnh thán thư (phun lặp lại ngay sau những trận mưa trái mùa) nên năng suất vẫn đạt trên 20 tạ/ha, đem lại thu nhập trên 65 triệu đồng/ha (như Hộ Đinh Quốc Ngân –thôn 1 xã Đạ Ploa, năng suất đạt 26 tạ/ha, hộ Trần Như Đạo - thôn 1 xã ĐạPloa năng suất đạt 24,3 tạ/ha; hộ Cao Xuân Bằng thôn 5 xã Đạ Ploa, năng suất đạt 23 tạ/ha).

Như vậy, nếu vườn điều được chăm sóc tỉa thưa, TCTT, bón phân đúng kỹ thuật và chú trọng phòng trừ sâu bệnh, sẽ giảm thiểu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu đến năng suất. Do vậy, bà con nông dân cần phải tích cực hưởng ứng tỉa thưa, TCTT, thâm canh cây điều. Đặc biệt là phải nâng cao chất lượng tỉa cảnh tạo tán, tỉa đúng kỹ thuật, tránh làm qua loa, hình thức, đồng thời quan tâm bón phân cho cây điều. Thời gian thực hiện tỉa thưa, TCTT , bón phân  đợt I được tiến hành từ ngày 19/5 đến 30/6/2017.

1. Sự cần thiết phải tỉa cành tạo tán cho cây điều:

 Điều là cây ưa sáng, chỉ những cành mọc bên ngoài tán, trực tiếp nhận được ánh sáng mặt trời thì mới cho hoa và cho trái (gọi là cành hữu hiệu). Còn những cành mọc trong tán, không nhận được ánh sáng mặt trời, những cành vượt, cành sâu bệnh thì không có khả năng ra trái (gọi là cành vô hiệu). Các cành này hấp thu phân bón nhưng không cho trái. Mặt khác, vườn điều không được tỉa thưa, tỉa cành tạo tán, làm cho vườn cây rậm rạp, ẩm thấp, rất dễ phát sinh các sâu bệnh hại.

Như vậy, việc tỉa thưa, TCTT cho cây điều sẽ làm gia tăng mật độ chồi và diện tích tán hữu hiệu, nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón, làm cho vườn cây thông thoáng, giảm độ ẩm và sâu bệnh hại, làm tăng năng suất, thu nhập cho người dân. Đồng thời, áp dụng đồng bộ các biện pháp kỹ thuật bón phân cân đối hợp lý, chủ động phòng trừ sâu bệnh hại và sử dụng thuốc kích thích tăng ra hoa đậu quả sẽ giảm thiểu ảnh hưởng của thời tiết đến năng suất điều.

Thực tế chứng minh, rất nhiều hộ đã mạnh dạn tỉa thưa vườn điều, chặt bỏ 20-50% số cây trên vườn (những cây quá dày, ít cho trái) nhưng năng suất không giảm mà lại tăng tương ứng. Như vậy, năng suất điều không phụ thuộc vào số cây trên vườn và số cành trên cây, mà phụ thuộc vào độ thông thoáng trong vườn, đảm bảo khoảng cách giữa 2 tán cây liền kề phải cách nhau từ 1-1,5m, giúp cây nhận được nhiều ánh sáng, chồi cây khỏe mạnh, tăng khả năng ra hoa, đậu quả.

2. Biện pháp tỉa thưa, tỉa cành tạo tán đúng kỹ thuật:

- Tỉa thưa: Các vườn điều trồng dày, tán đan xen nhau, phải được đốn thưa chỉ duy trì mật độ 100-120 cây/ha và cắt bỏ những cành giao nhau, đảm bảo tán của cây này cách cây kia tối thiểu từ 1,0-1,5m. Cưa bỏ những cây thường xuyên không cho trái, tiến hành cùng thời điểm tỉa cành tạo tán đợt I.

- Tỉa cành, tạo tán: Vườn điều kinh doanh bắt buộc phải TCTT 2 đợt/năm.

Đợt 1: được tiến hành ngay sau vụ thu hoạch kết thúc, khoảng tháng 5-6 dương lịch trước khi cây phát đợt lá mới. Thời điểm này tiến hành tỉa mạnh (kết hợp tỉa thưa nếu mật độ dày): tỉa bỏ những cành chạm mặt đất, cành nằm phía trong tán, bị che bóng, cành bị sâu bệnh, cành vượt, cành giao tán (cắt tán rời nhau 1-1,5m).

Đợt 2: Tỉa vào tháng 8-9. Lần này chỉ cắt tỉa vệ sinh những cành nhỏ nằm trong tán, cành khô, sâu bệnh, cành vượt; không tỉa cành có kích thước lớn.          

- Phương pháp tỉa cành tạo tán: 

Đối với cành lớn, dùng cưa mini cắt tại vị trí cổ cành để vết cắt nhanh liền sẹo và không bị sâu bệnh tấn công vào vết cắt. Không dùng dao chặt, vết chặt không liền sẹo, dẫn đến sâu, bệnh tấn công và mọc nhiều chồi vô hiệu tại đoạn cành chừa lại.

Đối với các cành nhỏ trong tán, cành vô hiệu phải được tỉa bỏ bằng câu liêm hay kéo cắt cành. Phần lớn bà con nông dân mới chú ý cưa bỏ những cành to nằm sát mặt đất, chưa chú trọng tỉa cành vô hiệu nên công tác TCTT chưa đạt yêu cầu.

Đối với vườn điều bị xì mủ khô cành, tiến hành cắt bỏ các cành nhánh bị khô cháy (cắt hết đoạn cành bị khô, cắt phía dưới vết bệnh cũ từ 5- 7cm) sau đó dùng thuốc BVTV có gốc đồng (Coc85WP, Champion 37,5SC, Norshield 86,2 WG…) phun phòng nấm bệnh xâm nhiễm qua vết cắt.  Thường xuyên theo dõi tỉa bỏ các chồi non mọc trong thân chính và các cành cấp 2 (mọc không đúng vị trí) để  cây được thông thoáng tránh để bọ xít muỗi ẩn nấp tấn công gây hại.

Sau khi tỉa xong, tiến hành vệ sinh vườn, thu gom cành nhánh xếp thành luống theo đường đồng mức để cản nước, chống xói mòn và gia tăng chất mùn cho đất sau khi hoai mục. Đồng thời tiến hành bón phân đợt 1. Đối với các vườn bị bệnh xì mủ khô cành thì phải thu gom cành nhánh đem đi đốt, tiêu hủy.

3. Liều lượng phân bón và phương pháp bón:

Thực hiện theo quy trình thâm canh cây điều năm 2015, 2016 Trung tâm Nông nghiệp cấp cho các hộ hoặc có thể bón phân hỗn hợp như sau:

- Đợt I: Bón tối thiểu 1,5kg phân N-P-K 20-20-15+TE/1gốc, kết hợp với 10kg phân hữu cơ đậm đặc Hợp trí Super Humic/1ha để bổ sung chất hữu cơ.

 Cách bón: Sử dụng khoảng 10 kg phân Hợp trí Super Humic trộn với toàn bộ phân vô cơ nông hộ dự kiến bón cho 1ha trong đợt I, chia đều lượng phân đã trộn bón cho toàn bộ số cây trong vườn  (ví dụ nông hộ có 1ha điều,  mật độ 100 cây/ha, dự kiến đợt I bón 1,5kg N-P-K 20-20-15+TE/cây. Như vậy tổng lượng phân vô cơ sẽ bón đợt I là 150kg/ha. Sử dụng 10kg phân Hợp trí Super Humic trộn với toàn bộ 150kg phân N-P-K 20-20-15, chia đều bón cho mỗi cây 1,6kg/ha). Yêu cầu trộn xong phải bón ngay. Đào rãnh sâu 10-15 cm quanh mép tán sau đó rải đều phân và lấp lại. Đối với những vùng đất dốc thì đầu mùa mưa bón trên phần đất cao và cuối mùa mưa bón trên phần đất thấp của tán.

- Đợt II: Bón 2,5 kg/cây, không nhất thiết bón Hợp trí Super Humic ở đợt này.

4. Chú trọng phòng trừ bọ xít muỗi, bệnh thán thư hại điều:

 Sau chống dịch  BXM đợt I (tháng 3/2017),  mật độ BXM đã giảm thấp, Tuy nhiên, thời điểm cây điều ra lá non, BXM và bệnh thán thư sẽ gia tăng gây hại mạnh, năm nay bị mất mùa điều nên phần lớn bà con nông dân không có điều kiện mua thuốc phòng trừ. Do vậy, Huyện sẽ sử dụng nguồn thuốc hỗ trợ chống dịch BXM đợt 2 (thuốc Wamtox 100EC) để cấp phát cho nông dân tự tổ chức phun xịt, bảo vệ đợt chồi non mới ra sau khi được TCTT, bón phân đợt I.

4.1) Đối tượng hỗ trợ thuốc phòng trừ BXM:

- Chỉ hỗ trợ thuốc phòng trừ BXM cho cây điều trên đất nông nghiệp, có khả năng phun thuốc (có nước), (không hỗ trợ thuốc để phun xịt cây trồng khác và cho diện tích điều trồng trên đất lâm nghiệp).

- Toàn bộ lượng thuốc hỗ trợ phải được nông dân sử dụng phun xịt chăm sóc bảo vệ đợt chồi điều non mới ra sau TCTT đợt 1 (không để dành thuốc phun xịt cho cây trồng khác). Nông hộ chủ động đăng ký nhu cầu hỗ trợ với UBND xã, thị trấn và sử dụng phun xịt có hiệu quả.

4.2) Biện pháp phòng trừ BXM, bệnh thán thư hại điều:

- Nông dân phải thăm vườn thường xuyên, khi tỷ lệ chồi bị BXM gây hại từ 20% trở lên thì phải tiến hành phun thuốc trừ BXM (nhà nước hỗ trợ thuốc Wamtox 100EC). Đồng thời, bà con phải mua thêm thuốc trừ nấm để phối hợp xử lý phòng trừ bệnh thán thư, xì mủ cho cây điều (có thể sử dụng một trong các thuốc sau để phối trộn: Carbenzim 500 FL, Antracol 70 WP, Anvil 5SC, Norshield 86,2 WG. (Thuốc Wamtox 100EC nhà nước hỗ trợ liều lượng 1,8 lít/ha pha trong 800-1000 lít nước xịt cho 1ha. Các loại thuốc trừ nấm nông dân tự mua sử dụng liều lượng theo khuyến cáo của nhà sản xuất);

- Ngoài lượng thuốc nhà nước hỗ trợ, nông dân phải chủ động mua thuốc xử lý lặp lại nếu sâu bệnh gia tăng.

- Đối với vườn điều kiến thiết cơ bản chồi bị khô cháy hư hại mạnh, tiến hành cắt, tỉa bỏ các cành nhánh bị khô cháy. Cần cắt hết đoạn cành bị khô và cắt dưới vết bệnh cũ từ 5- 7cm, sau đó phối hợp thuốc Wamtox 100EC cùng với các loại thuốc phòng trừ nấm bệnh có gốc đồng (Coc85WP, Champion 37,5SC, Norshield 86,2 WG…) phun phòng nấm bệnh xâm nhiễm qua vết cắt và phòng trừ bọ xít muỗi gây hại chồi non. Thường xuyên tỉa bỏ các chồi non mọc trong thân chính và các cành cấp 2 (mọc không đúng vị trí) để cho cây được thông thoáng tránh để bọ xít muỗi và các loại công trùng khác ẩn núp tấn công gây hại.

Thời gian qua, rất nhiều hộ đã thực hiện tỉa cành tạo tán nhưng chưa đúng kỹ thuật (mật độ còn rất dày, cành nhánh đan xen, giao tán nhau; nhiều cành khô, cành nhỏ nằm trong tán… chưa được tỉa bỏ), cùng với việc không bón phân cho cây dẫn đến năng suất không được cải thiện. Do vậy, Trung tâm Nông nghiệp rất mong các hộ tích cực tham gia các lớp tập huấn, nghiên cứu kỹ cuốn tài liệu kỹ thuật tỉa cành tạo tán và thâm canh cây điều giai đoạn kinh doanh do Trung tâm Nông nghiệp biên soạn để thực hiện đúng. Hưởng ứng đợt phát động, đồng loạt ra quân tỉa thưa, TCTT và bón phân đợt I/2017 cho cây điều vào ngày 19/5/2017 và hoàn thành chậm nhất trước ngày 30/6/2017 để cây sớm phục hồi./-